Jak sprawdzić firmę z Islandii?

Jak sprawdzić firmę z Islandii?

Islandzka Rada Bezpieczeństwa Narodowego w październiku 2022 r. przyznała, że rosyjska napaść na Ukrainę stanowi największe zagrożenie dla bezpieczeństwa w Europie od czasu II Wojny Światowej. Islandzkie władze podchodzą więc bardzo restrykcyjnie do przestrzegania unijnych sankcji gospodarczych wprowadzonych w związku z wojną w Ukrainie. Dlatego polscy przedsiębiorcy muszą się mieć na baczności nawiązując współpracę z kontrahentami z tej nordyckiej wyspy. Jak sprawdzić firmę z Islandii i zabezpieczyć się przed ewentualnymi sankcjami?

Dochowanie należytej staranności przy weryfikacji kontrahenta

W obecnych czasach założyć firmę jest bardzo łatwo. W wielu państwach można to zrobić nawet nie wychodząc z domu, przez Internet. Nigdy więc nie można mieć pewności, kto tak naprawdę kryje się pod stworzoną nazwą i wpisem w rejestrze, dopóki się tego nie sprawdzi. Weryfikacji służą działania powszechnie stosowanego już w obrocie wywiadu gospodarczego, polegające w pierwszej kolejności na sprawdzeniu rzetelności i aktualności dokumentacji kontrahenta, KRS, NIP, REGON, oraz pozwoleń i certyfikatów niezbędnych do prowadzenia określonego rodzaju działalności.

Weryfikacji można dokonać pozyskując informacje od właściwych osób i instytucji, jak: sądy rejestrowe, ZUS, urzędy skarbowe, czy krajowe i międzynarodowe izby handlowe. Warto zgłębić wiedzę na temat historii działalności oraz jej właścicieli, w tym opinie o firmie, także przeszukując Internet, czy zapytując innych przedsiębiorców, kontrahentów tego podmiotu, jak i bezpośrednio samego zainteresowanego. Trzeba pamiętać, że niedochowanie należytej staranności przy doborze kontrahenta niesie ze sobą konsekwencje prawne, np. w postaci oskarżenia o świadomy udział w nieprawidłowościach, i wynikające z tego dalsze sankcje podatkowo-prawne.

Współpraca gospodarcza z Islandią

Od 1 maja 2004 r., czyli od dnia przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, ramy współpracy gospodarczej z Islandią regulują postanowienia Umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Dwa lata później Islandia zniosła ograniczenia w dostępie polskich obywateli do jej rynku pracy. Poza tym wiążąca jest dwustronna umowa w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku z 19 czerwca 1998 r. Pomimo silnej współpracy z Europą Kontynentalną, przynależności do strefy Schengen, Islandia zarzuciła oficjalne starania o członkostwo w UE.

W 2021 roku Islandia była 76. co do wielkości partnerem Polski w eksporcie i 59. w imporcie. Na Islandię wysyłamy przede wszystkim: wyroby przemysłu elektromaszynowego, wyroby metalurgiczne, głównie z żeliwa, stali i aluminium, artykuły rolno-spożywcze oraz wyroby przemysłu chemicznego, w tym głównie wyroby farmaceutyczne i tworzywa sztuczne. W drugą stronę wędrują: wyroby metalurgiczne, w tym aluminium i wyroby z aluminium, oraz ryby. Na koniec 2021 roku w Polsce funkcjonowało 17 podmiotów z kapitałem islandzkim. Ministerstwo Rozwoju i Technologii deklaruje o bardzo dobrej atmosferze politycznej i doskonałej wręcz współpracy gospodarczej między Islandią a Polską. Daje to podstawy do dalszego wzrostu dwustronnej wymiany handlowej. W grudniu 2022 r. Islandia uruchomiła swoje oficjalne przedstawicielstwo w Warszawie. Ambasada RP działa na Islandii od 2013 r. Polacy stanowią tam najsilniejszą grupę imigrantów, w liczbie ponad 20 000.

Krajowe i unijne sankcje

W związku z naruszeniem integralności terytorialnej Ukrainy, Unia Europejska do 23 czerwca 2023 roku nałożyła na Rosję 11 pakietów sankcji. Swoje dodatkowe sankcje nakłada również Polska. Obejmują one najważniejsze osoby w Rosji, a także firmy pochodzące z tego kraju oraz z Białorusi. Zakazany jest obrót towarów i usług z rosyjskimi i białoruskimi firmami. Za jego naruszenie grozi polskim przedsiębiorcom kara finansowa w wysokości do 20 mln zł oraz nawet do 15 lat pozbawienia wolności. Jednak rosyjscy i białoruscy przedsiębiorcy nauczyli się obchodzić międzynarodowe zakazy, wykorzystując m.in. skomplikowane struktury holdingowe utworzone w innych państwach, w których trudno wykryć rzeczywistą strukturę właścicielską.

Jak informuje Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, w obliczu zaawansowanej wojny wywołanej przez Rosję przeciw Ukrainie, Islandia ściśle współpracuje z UE i jej sojusznikami we wdrażaniu wszystkich nakładanych na Rosję sankcji. Szczegółowe informacje na temat rodzaju objętych unijnym zakazem transakcji gospodarczych z Białorusią i Rosją odnaleźć można na stronach internetowych Rady Europejskiej: https://www.consilium.europa.eu/. W Dzienniku Urzędowym UE od adresem: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02014R0269-20220721 znajduje się z kolei wykaz osób i podmiotów objętych sankcjami. Polskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji również prowadzi aktualny rejestr podmiotów objętych sankcjami, w którym można sprawdzić kontrahenta, jego powiązania, przyczyny umieszczenia w rejestrze i zastosowane sankcje: https://www.gov.pl/web/mswia/lista-osob-i-podmiotow-objetych-sankcjami.

W pierwszym kroku sprawdzenia firmy z Islandii można więc dokonać wglądu, czy nie widnieje ona w którymś z ww. rejestrów. Źródłem przydatnych informacji jest również Rozporządzenie Rady (UE) 2022/576 z dnia 8 kwietnia 2022 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 833/2014 dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie.

Unia Europejska 3 sierpnia 2023 r. rozszerzyła zakres sankcji nałożonych na Białoruś w celu zwalczania obchodzenia przepisów. Nowe środki zmieniają rozporządzenie (WE) 765/2006 dotyczące środków ograniczających w związku z sytuacją na Białorusi. Zmiany zapewniają ściślejsze dostosowanie sankcji UE wymierzonych w Rosję i Białoruś oraz pomogą zapewnić, że rosyjskie sankcje nie będą mogły być obchodzone przez Białoruś. Środki te rozszerzają zakaz eksportu na Białoruś na szereg wysoce wrażliwych towarów i technologii, które przyczyniają się do wojskowego i technologicznego wzmocnienia Białorusi. Rada nakłada również dodatkowy zakaz eksportu broni palnej i amunicji, a także towarów i technologii nadających się do wykorzystania w lotnictwie i przemyśle kosmicznym. Zmiany dostosowują również sankcje wobec Białorusi do systemu sankcji wobec Rosji. Te środki ograniczające zostały wprowadzone w trybie przyspieszonym ze względu na pilny charakter związany z walką z obchodzeniem przepisów dotyczących niektórych wysoce wrażliwych towarów i technologii.

Wywiad gospodarczy, czyli jak sprawdzić kontrahenta z Islandii?

Weryfikację kontrahenta można powierzyć profesjonalnej wywiadowni gospodarczej, na co dzień zajmującej się realizacją takich zleceń. Prywatny detektyw w Warszawie, Poznaniu, Wrocławiu czy innych miastach będzie wiedział, jak dotrzeć do niezbędnych informacji weryfikujących obecnego lub przyszłego kontrahenta.

Najważniejszym sposobem weryfikacji kontrahenta i jego ewentualnych powiązań z Białorusią czy Rosją jest ustalenie podmiotu będącego jego beneficjentem rzeczywistym, a następnie sprawdzenie, czy jest on wpisany na ww. listę sankcyjną prowadzoną przez MSWiA. Ustalenia można dokonać w Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych prowadzonym przez Ministra Finansów: https://crbr.podatki.gov.pl/adcrbr/#/wyszukaj

Wywiad środowiskowy

Ogólnodostępnym sposobem na zdobycie informacji o kontrahencie jest przeszukanie zasobów Internetu. Weryfikacja firmy, sprawdzenie jej, czy posiada stronę internetową, jakie są o niej opinie, być może napotkamy jakąś publikację na jej temat. Jeśli dla pewności nie chcemy tego robić sami, możemy powierzyć research agencji detektywistycznej specjalizującej się w profesjonalnym wywiadzie gospodarczym. Bo źródeł informacji jest znacznie więcej niż tylko sieć www. Można np. wystąpić do Ambasady RP w Reykjavíku z zapytaniem o konkretny podmiot, czy docierały do niej już skargi od innych przedsiębiorców, a może według wiedzy placówki dyplomatycznej kontrahent z Islandii cieszy się złą opinią? Podobnych informacji może udzielić Polsko-Islandzka Izba Handlowa.

Bezpośrednie zapytanie do kontrahenta

W przypadku pojawienia się trudności z ustaleniem struktury właścicielskiej biznesowego partnera za pomocą dostępnych rejestrów, można skorzystać z innej metody jego sprawdzenia w ramach działań wywiadu gospodarczego, którą jest zwrócenie się bezpośrednio do niego o potwierdzenie, kto jest jego beneficjentem rzeczywistym. Oczywiście by uwiarygodnić udzieloną odpowiedź można poprosić islandzkiego przedsiębiorcę o okazanie dokumentów potwierdzających jego deklaracje.

Polskie i unijne rejestry

W biuletynie informacji publicznej Minister Przedsiębiorczości i Technologii, jako minister właściwy ds. gospodarki, prowadzi rejestr przedstawicielstw przedsiębiorców zagranicznych. Jeśli w rejestrze tym odnajdziemy przedstawicielstwo naszego kontrahenta, możemy przypuszczać, że on sam nadal istnieje i prowadzi działalność.

Kolejnym z takich rejestrów, w którym można sprawdzić kontrahenta jest europejski rejestr podatników VAT UE oraz rejestr EORI. Przedsiębiorstwa i osoby chcące prowadzić działalność handlową na terenie Unii muszą używać numeru EORI jako numeru identyfikacyjnego we wszystkich procedurach celnych. System informatyczny VIES (VAT Information Exchange System), to wyszukiwarka prowadzona przez Komisję Europejską, pozwalająca na sprawdzenie czy dany podmiot jest zarejestrowany jako dokonujący transakcji wewnątrzwspólnotowych. A to niezbędne m.in. do tego, by móc zastosować do danej transakcji 0% stawkę VAT. Jeśli VIES nie potwierdzi rejestracji kontrahenta, można wystąpić o weryfikację do urzędu skarbowego państwa, w którym ma on siedzibę. Warto również sprawdzić, czy firma posiada odpowiednie pozwolenia i certyfikaty, jeśli są one wymagane w danym kraju. Unijny rejestr przedsiębiorstw (EU Business Register, http://www.eubusinessregister.org/) umożliwia wyszukiwanie firm z całego świata.

Rejestr Dłużników Niewypłacalnych pozwala sprawdzić, czy dany kontrahent nie figuruje na jego liście. Istnieją również biura informacji gospodarczej, które posiadają szczegółowe informacje o działalności przedsiębiorstw. BIK, czyli Biuro Informacji Kredytowej, utworzone przez Związek Banków Polskich, gromadzi dane na temat historii kredytowej klientów banków, SKOK-ów, a także para bankowych firm pożyczkowych.

Islandzkie rejestry firm

Oficjalny islandzki rejestr przedsiębiorstw jest prowadzony przez Dyrekcję Podatków Wewnętrznych „Skatturin”. Udostępnia on informacje o: osobach fizycznych, spółkach i innych podmiotach prowadzących działalność gospodarczą, instytucjach i spółkach państwowych, instytucjach i spółkach należących do gmin, stowarzyszeniach, organizacjach i podmiotach innych niż osoby fizyczne, odpowiedzialnych za zarządzanie aktywami lub posiadającymi jakiekolwiek zobowiązania podatkowe, a także o innych rodzajach działalności, które Urząd Skarbowy/Rejestr Przedsiębiorstw uzna za uzasadnione do zarejestrowania w oficjalnych aktach. Rejestr przedsiębiorstw udostępnia informacje częściowo odpłatnie, częściowo nieodpłatnie zgodnie z islandzkim rozporządzeniem w sprawie zakresu informacji i opłat za ich udzielenie. Informacje o nazwie, adresie, formie prawnej, kodzie statusu ISAT i numerze VAT, a niekiedy również o beneficjentach rzeczywistych, są publicznie dostępne na stronie internetowej Urzędu Skarbowego/Rejestru Przedsiębiorstw bezpłatnie. Dostęp do pozostałych informacji jest odpłatny. Na stronie internetowej Dyrekcji Podatków Wewnętrznych można wyszukać informacje, które są bezpłatne. Serwis dostępny jest w języku islandzkim i angielskim. https://www.skatturinn.is/fyrirtaekjaskra

Islandzki Bank Centralny ma na swojej stronie internetowej (Fjármálaeftirlit – nadzór finansowy) przegląd nadzorowanych podmiotów, który obejmuje firmy i ich adresy, a także raporty na temat własnej i cudzej działalności finansowej, takie jak zagraniczne aktywa Banku Centralnego. Serwis dostępny w języku islandzkim i angielskim. https://www.fme.is/

Komercyjna baza danych SystemDay umożliwia wyszukiwanie spółek, z najnowszymi informacjami z rejestru spółek, w tym status prawny spółki, dane rejestracyjne spółki, dane dyrektorów i udziałowców oraz aktualny adres siedziby. Oferuje szczegółowe raporty na temat firm zarejestrowanych na Islandii. Serwis w języku angielskim. https://www.systemday.com/iceland-company-search/

Warto dobrze sprawdzić kontrahenta

Przed dokonaniem transakcji, nawiązaniem współpracy z kontrahentem z Islandii lepiej przeprowadzić wywiad gospodarczy i dobrze go sprawdzić, przede wszystkim czy nie jest powiązany z Białorusią lub Rosją. Za naruszenie zakazów nałożonych na określonego rodzaju obrót z tymi państwami i z określonymi osobami i firmami grozi bowiem kara finansowa w wysokości do 20 mln zł, oraz od 3 do 15 lat pozbawienia wolności. Poza tym, weryfikacja kontrahenta, dochowanie należytej staranności przy jego doborze, to wymóg obowiązujący zawsze przy prowadzeniu działalności gospodarczej, ciążący na przedsiębiorcach jako profesjonalnych uczestnikach rynku.

Czy już wiesz jak sprawdzić firmę z Islandii? Jeśli nie, lub potrzebujesz odnalezienia bardziej szczegółowych informacji, możemy Ci pomóc. Zapraszamy do kontaktu.

Scroll to Top